CHP Niğde Milletvekili Ömer Fethi Gürer, vatandaşların bankalara, finans kuruluşlarına, TOKİ’ye ve varlık yönetim şirketlerine olan borcunun toplamda 4 trilyon 645 milyar liraya ulaştığını belirterek, ekonomik krizin toplum üzerindeki yıkıcı etkilerine dikkat çekti. Gürer, “Vatandaş her geçen gün daha da çıkmaza sürükleniyor” dedi.

Bir haftada 1,6 milyar liralık borç daha eklendi

Gürer’in aktardığı verilere göre, 2-9 Mayıs 2025 tarihleri arasında bireysel kredi ve kredi kartı borçları 1,6 milyar lira artarak 4 trilyon 513 milyar liraya yükseldi. TOKİ’ye olan 70 milyar liralık taksitli konut borcu da dahil edildiğinde, toplam borç yükü 4 trilyon 645 milyar liraya ulaştı.

Aynı haftada bireysel kredi bakiyesi 11,8 milyar lira artarak 2 trilyon 361 milyar liraya çıkarken, kredi kartı borçları 2 trilyon 152 milyar lirayı buldu.

İcra dosyaları kabarıyor

Bankalar tarafından tahsil edilemeyen borçların icraya devredildiğini hatırlatan Gürer, yılbaşından bu yana icralık bireysel kredi ve kredi kartı borçlarının 56,2 milyar lira arttığını ve 168 milyar liraya ulaştığını kaydetti. Bu borçların önemli bir kısmının düşük bedellerle varlık yönetim şirketlerine devredildiğini belirten Gürer, 2024 yılında bu şirketlerin vatandaşlardan olan alacaklarının 21 milyar lira arttığını vurguladı.

Toplam icralık borç: 230 milyar lira

Gürer, “Merkez Bankası’nın son Finansal İstikrar Raporu’na göre, varlık yönetim şirketlerinin kontrolünde 62 milyar liralık batık kredi bulunuyor. Faiz ve icra masrafları hariç tutulduğunda, vatandaşların toplam icralık borcu 230 milyar liraya yaklaşıyor” dedi.

42 milyonun üzerinde kişi borçlu

Mart 2024 verilerine göre, Türkiye Bankalar Birliği Risk Merkezi’ne göre 42 milyon 159 bin kişi bankalara veya finans kuruluşlarına bireysel kredi, kredi kartı ya da kredili mevduat hesabı borçlusu.

2025’in ilk 3 ayında 684 bin kişi takibe alındı

2025 yılının ilk üç ayında 399 bin 628 kişi bireysel kredi, 487 bin 808 kişi ise kredi kartı borcunu ödeyemediği için icra takibine alındı. Her iki kalemde borcu olanların tek kişi sayıldığı tabloda, toplam icra takibine alınan kişi sayısı 684 bin 256’ya ulaştı. Bu sayı, geçen yılın aynı dönemine göre 218 bin 887 kişi artış gösterdi.

4 milyondan fazla kişi hala takipte

Gürer’in verdiği bilgiye göre, bankalar tarafından daha önce takibe alınmış ancak borcu hâlâ devam eden kişi sayısı 2 milyon 570 bin 107. Varlık yönetim şirketleri tarafından takipteki kişi sayısı ise 2 milyon 76 bin 649. Böylece icra takibindeki toplam kişi sayısı 4 milyon 8 bin 799’a ulaştı.

2025’te 3,8 milyon yeni dosya açıldı

2025 yılında 1 Ocak – 20 Mayıs tarihleri arasında icra dairelerine UYAP üzerinden gelen yeni dosya sayısı 3 milyon 883 bine ulaştı. Bu sayı, 2024’ün aynı dönemine göre yüzde 7,4 oranında artış gösterdi. Toplam icra dosyası sayısı ise 23 milyon 499 bin oldu.

“Borç, yoksulluğu derinleştiriyor”

CHP'li Gürer, gelir adaletsizliğine de dikkat çekerek, “Emekli maaşlarının düşüklüğü, asgari ücretin yetersizliği geniş kesimleri borç batağına sürüklüyor. Sanayici yüksek faizden, çiftçi düşük alım fiyatlarından şikâyetçi. Esnaf ve işçi ise alım gücünün düşmesi nedeniyle geçinemiyor. Bu tablo, 'serbest piyasa' adı altında yürütülen serbest soygun ekonomisidir. Vergi adaleti sağlanmadan bu gidiş durdurulamaz,” dedi.