Liselere Geçiş Sistemi (LGS) sınavına ilişkin şaibe iddiaları büyürken Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi (ÖSYM) Başkanlığı, Yükseköğretim Kurumları Sınavı'nın (2025-YKS) sonuçlarını açıkladı.

2,5 milyonu aşkın adayın başvurduğu YKS sınavına yaklaşık 500 bin aday girmedi bile. ÖSYM’nin açıklamasına göre 2025-YKS'de tüm testlerde toplam 680 soru sorulurken, iptal edilen soru olmadı.

YKS’nin üç oturumundaki alan testlerinde doğru cevap ortalaması sadece TYT’de yüzde 50’yi geçti. Diğer derslerde yüzde 50 doğru cevaba yaklaşan da olmadı. Adaylar sonuçlara "https://ykssonuc.osym.gov.tr/" internet adresi üzerinden ulaşabilecek. 2025-YKS tercih işlemleri, 30 Temmuz-11 Ağustos tarihleri arasında gerçekleştirilecek.

Yarım milyon aday sınava girmedi

ÖSYM’den yapılan açıklamaya göre Temel Yeterlilik Testi (TYT)'ye başvuran 2 milyon 560 bin 649 adaydan 2 milyon 351 bin 641'ini sınava katıldı. Sınava başvurduğu halde 209 bin 8 aday TYT sınavına girmedi. İkinci oturum olan Alan Yeterlilik Testi (AYT)'ye başvuran 1 milyon 721 bin 57 adaydan ise 171 bin 117 adayın girmediği ortaya çıktı. Yabanı Dil Testi (YDT)'de ise sınava başvuran 215 bin 451 adaydan 59 bin 411’i sınava girmemesi dikkat çekti. 3 oturuma girmek için başvuran yaklaşık 440 bin adayın sınavlara girmediği ortaya çıktı. Öte yandan kadın adayların erkek adaylara göre sınava katılım oranı çok daha yüksek oldu. TYT’ye başvuran kadın adayların yüzde 93,26'sı sınava girerken, erkek adaylarda bu oran yüzde 90,19 oldu.

TYT’de doğru cevaplar yüzde 50’yi bulamadı

TYT'de ortaöğretim son sınıf öğrencilerinin doğru cevap sayısı ortalamaları, Türkçe (40 soru) testinde 21,707 ile geçen yıla benzer oldu. Sosyal bilimler (20 soru) testinde 9,722, temel matematik (40 soru) testinde 6,648 ve fen bilimleri (20 soru) testinde 4,606 olarak açıklandı. 2024 YKS’nin TYT testindeki benzer sonuçlar ortay çıktı. TYT’de Türkçe hariç doğru cevap ortalaması yüzde 50’yi bulamadı. 2025 YKS’deki doğru cevap ortalamalarının 2024’e çok benzer olduğu görüldü.

AYT’de durum daha vahim

AYT’de matematik (40 soru) testinin ortalaması 6,859, fizik (14 soru) 2,512, kimya (13 soru) 1,846 ve biyoloji (13 soru) alt testinde 2,581 doğru cevap ortalaması oluştu. TYT’nin aksine AYT’de Türk dili ve edebiyatı (24 soru) alt testinde doğru cevap ortalaması yüzde 25 doğruyla 6,38 oldu. Tarih-1 (10 soru) alt testinde 2,083, coğrafya-1 (6 soru) alt testinde 1,313 olduğu açıklandı. AYT sosyal bilimler-2 testinin ortalamaları, tarih-2 (11 soru) alt testinde 1,266, coğrafya-2 (11 soru) alt testinde 2,472, YDT'nin ortalamaları ise Almanca testinde 41,484, Arapça testinde 30,858, Fransızca testinde 44,557, İngilizce testinde 34,743, Rusça testinde 51,472 olarak gerçekleşti.

Asıl yığılma en altta oluştu

Tüm alanlarda TYT ve AYT’de 500 puan alarak birinci olan öğrencinin Gaziantep Nizip Fen Lisesi’den çıktığı öğrenildi. Dil alanında da 5 kişinin birinci olduğu öğrenilirken asıl gözden kaçırılan yığılma altta yaşandı. 400 ve üstü puan alan aday sayısı 50 bini bulmazken yığılma altta oluştu. Milyonlarca aday ise asıl olarak 400 ve altı puanda çoğunlukla da en altta buluştu. 1 milyon 200 bin aday 200 puanın altında kaldı. YKS 2025 verileri de eşitsiz, adaletsiz eğitim sisteminin ve bu sistemi uygulayanların başarısızlıklarını bir kez daha gösterdi.

40 bin aday sıfır çekti

Yarım net yapsa bile tercih yapma hakkı elde eden aday sayısı yaklaşık 2 milyon 310 bin oldu. Bu sayı çok gibi gözükse de bu adayların yaklaşık 1 milyonu geçmiş yıldaki deneyimle tercih yapma girişiminde dahi bulunmuyor. Bu veriler 2025’te yaklaşık 1,3 milyon öğrencinin tercih yapacağına işaret ediyor. Ve ÖSYM ve MEB’in gizlemeye çalıştığı asıl veri: Sıfırcılar. 2025 YKS’de 40 bin 818 aday sınavda Matematik ve Türkçe testinin sadece birinden yarım net dahi yapamadığı için puanı hesaplanması yani sıfır çekti.

"Aynı sınava girenler aynı şartlarla girmiyor"

Sınav sonuçlarını Evrenel’e değerlendiren Eğitim Sen Sekreteri Evrim Gülez, “Her yıl milyonlarca genç, ‘geleceğini belirleyecek’ denilen bir sınava sokuluyor. Ancak ortada ne bir gelecek ne de adil bir yarış var. Üstelik ne YKS’ye girenlerde ne tercih yapma hakkı kazananlarda bir umut yok. Üniversite sonrası işsizlik, güvencesizlik, geleceksizlik gençliği dört bir yandan kuşatmış durumda. Sınavı kazanmak, kayıt yaptırmak ve mezun olmak ne yazık ki uzun zamandır bir kurtuluş değil” dedi.

"Bu sınav sınıfsal eşitsizlikleri yeniden üretmek ve meşrulaştırmak için var"

Sınavın bilgi ya da yetenek ölçmek için yapılmadığını söyleyen Gülez, “Bu sınav sınıfsal eşitsizlikleri yeniden üretmek ve meşrulaştırmak için var. Bir yanda özel dersler, kolejler, özel üniversiteler; diğer yanda devlet okullarında kalabalık sınıflar, ‘niteliksiz’ eğitim, yoksullukla boğuşan aileler. ‘Aynı sınava giriyorlar’ ama aynı şartlarda girmiyorlar. TYT’ye başvuran 2 buçuk milyon kişiden 209 bini sınava girmemiş, bu geçen yıla göre daha düşük olan öğrenci sayısını daha da aşağıya çekecektir” ifadelerini kullandı.