NOTO Genel Sekreteri Mark Rutte tarafından açıklanan 2025 Yıllık Raporu, müttefik ülkelerin savunma harcamalarında rekor kırdığını ortaya koydu. 2014’te konulan yüzde 2’lik baraj tüm ülkelerce aşılırken, yeni hedef olan yüzde 3.5’e doğru devasa bir bütçe kayması yaşanıyor.

NATO’nun 2025 yılına ilişkin faaliyet raporu, küresel askeri harcamaların ulaştığı boyutu rakamlarla gözler önüne serdi. Brüksel’de kamuoyuyla paylaşılan verilere göre, NATO müttefiklerinin toplam savunma harcamaları 2025 yılında 1.4 trilyon doları aşarak tarihi bir seviyeye ulaştı. Avrupa ve Kanada kanadındaki reel artış 2014-2025 döneminde yüzde 106’yı buldu.

Hedef yükseldi: Lahey zirvesi ve yüzde 3.5 eşiği

Raporda en dikkat çeken ayrıntı, 2014 Galler Zirvesi’nde belirlenen “GSYH’nin yüzde 2’sini savunmaya ayırma” hedefinin artık bir “taban” haline gelmiş olması oldu. Tüm NATO müttefiklerinin bu oranı yakaladığı belirtilirken, 2025 Lahey Zirvesi’nde belirlenen yüzde 3.5’lik yeni askeri harcama hedefi şimdiden üç ülke tarafından aşıldı.

Polonya yüzde 4.30’luk oranla silahlanma yarışında başı çekerken; Litvanya (yüzde 4) ve Letonya (yüzde 3.74) bu yeni eşiği geçen diğer müttefikler oldu. Estonya, Danimarka ve Norveç gibi ülkeler ise yüzde 3.5 sınırına dayandı.

Türkiye silahlanmada ‘barajı’ geçti

Yüksek enflasyon ve yüksek işsizlik ile boğuşan Türkiye, NATO verilerine göre savunma harcamalarında yüzde 2.33’lük bir oran yakalayarak ittifakın alt sınırını geride bıraktı. Sosyal yardımların ve emekçi bütçesinin kısıldığı bir dönemde, askeri harcamaların GSYH içindeki payı korundu.

Silah tekelleri ihya oluyor

Sadece Avrupa ve Kanada’nın 2025’teki toplam askeri harcaması 574 milyar dolara ulaştı. Bu, bir önceki yıla göre yüzde 20’lik devasa bir sıçrama anlamına geliyor. NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, bu durumu “daha fazla sorumluluk üstlenmek” olarak tanımlasa da, bu tabloda asıl kazananın Lockheed Martin, Raytheon ve Rheinmetall gibi dev silah tekelleri olduğu görülüyor.

Refah değil, savaş bütçesi

Eğitim, sağlık ve iklim kriziyle mücadele için ayrılması gereken milyarlarca dolar, yeni nesil savaş uçakları, füze sistemleri ve mühimmat stoklarına harcanıyor. Özellikle Doğu Avrupa ülkelerindeki yüzde 4 üzerindeki oranlar ile bölge askeri bir cephaneliğe dönüştü.