Rekabet Kurulu, süt üreticilerine yem alma şartı koşan ve ödemelerde üretici aleyhine uygulamalar yaptığı tespit edilen 39 şirket hakkında soruşturma başlattı. Hakkında soruşturma açılan şirketlerin arasında Pınar, Sütaş, Yörsan, Sek, Danone gibi sektörü adeta domin eden dev markalar da yer alıyor. Kurul tarafından yapılan açıklamada yer alan hükümler arasında "Üreticiler yem almaya zorlanamayacak" ifadesi dikkat çekiyor. Süt ürünleri üreten büyük şirketlerin süt sağım tesisleri ve üreticilere süt alma karşılığında yem dayatması uzun süredir tepki çekiyordu.

Rekabet Kurumunun sitesinde yayımlanan açıklamada, "Süt ve süt ürünleri üretimi ve satışı faaliyeti ile iştigal eden bazı teşebbüslerin, çiğ süt satın aldıkları hayvancılık işletmelerini süt karşılığı yem uygulaması aracılığıyla baskı altına almak suretiyle Kanun’un 4. maddesini ihlal ettikleri iddiasına yönelik olarak yürütülen önaraştırma Rekabet Kurulunca karara bağlandı" denildi. Açıklamada söz konusu şirketler hakkında soruşturma açıldığı duyuruldu.

Hakkında soruşturma açılmasına karar verilen şirketler şunlar:

• Ak Gıda San. ve Tic. AŞ
• Akpınar Süt AŞ
• Altınköy Gıda San. ve Tic. AŞ
• Balıkesir Onur Süt ve Petrol Ürünleri İnşaat San. ve Tic. Ltd. Şti.
• Balkan Süt Ürünleri San. ve Tic. Ltd. Şti.
• Biçenler Süt Tarım ve Hayv. Ürün. Gıda İnş. San. Tic. Ltd. Şti.
• Cebeci Süt ve Süt Ürünleri Tarım Hayvancılık San. ve Tic. Ltd. Şti.
• Danone Tikveşli Gıda ve İçecek San. ve Tic. AŞ
• Gönenli Süt ve Süt Ürünleri Gıda San. ve Tic. AŞ
• Güneşoğlu Süt Gıda San. ve Tic. AŞ
• Güney Süt Sanayi ve Gıda Maddeleri Tic. AŞ
• Güneydoğu Süt ve Gıda San. Tic. Ltd. Şti.
• Gürsüt Besicilik Gıda San. ve Tic. AŞ
• İtimat Peynircilik Süt ve Süt Ürünleri İmalat Pazarlama Sanayi Ticaret AŞ
• Karagöl Süt Ürünleri San. ve Tic. Ltd. Şti.
• Kelebek Süt ve Gıda San. Tic. Ltd. Şti.
• Konsüt Gıda AŞ
• Meysüt Meyve Süt ve Gıda Mamulleri San. Tic. AŞ
• Milk Academy Süt Ürünleri San. ve Tic. AŞ
• Muratbey Gıda San. ve Tic. AŞ
• Mustafa Özlek Süt Ürünleri İmalatı Mandıra İşletmeciliği Müteahhitlik ve İnşaat Taahhüt İşleri
• Öz Göçerler Süt Gıda Hayvancılık Tar. Orm. Pet. Teks. Oto. Day. Tük. Mam. İnş. Nak. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.
• Özışık Süt Ürünleri Yem Gıda Tarım Hay. İnş. Tic. ve San. Ltd. Şti.
• Öztadım Süt ve Süt Ürünleri San. Tic. Ltd. Şti.
• Özüçler Süt Mamülleri Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.
• Panagro Tarım Hayvancılık Gıda San. ve Tic. AŞ / Konya Şeker Sanayi ve Ticaret AŞ
• Pınar Süt Mamülleri Sanayii AŞ
• Rella Gıda Sanayi ve Ticaret AŞ
• Rodos Süt Gıda İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.
• Sek Süt Endüstrisi Kurumu AŞ
• Sütaş Süt Ürünleri AŞ
• Tarım Kredi Süt Ürünleri AŞ
• Teksüt Süt Mamülleri Sanayi ve Ticaret AŞ
• Torunoğlu Süt ve Gıda Mam. San. Tic. ve Paz. AŞ
• Uğuray Süt AŞ
• Yelken Gıda İnş. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti.
• Yörsan Süt ve Süt Ürünleri Sanayi ve Ticaret AŞ
• Yörük Süt AŞ
• Yörükoğlu Süt ve Ürünleri San. Tic. AŞ

"Yem almak isteyen üreticiye marka ya da miktar dayatması yapılamayacak"

Açıklamada şu ifadeler yer aldı:

• "Nihai karara kadar yapılacak süt karşılığı yem uygulaması kapsamında üreticilere miktar ve/veya marka zorlamasının yapılmamasına ve Çiğ Süt Üretim Sözleşmesi’nde yer alan ilgili hükümlerin uygulanmasına yönelik geçici tedbir kararı alınmasına,
• Söz konusu geçici tedbirlere uyulup uyulmadığının ve sütyem ticaretinin 'Çiğ Süt Üretim Sözleşmesi'nde yer alan ilgili hükümlere uygun şekilde gerçekleştirilip gerçekleştirilmediğinin izlenebilmesi için soruşturma bildiriminin taraflara tebliğinden Kurulun nihai kararına kadar üç aylık dönemler halinde süt karşılığı yem satışına ilişkin süt alımını ve yem satışını gösterir faturaların ve söz konusu faturalar ile ilintili iade ve/veya ceza faturalarının alım yapılan taraflar özelinde ayrıştırılarak Rekabet Kurumu kayıtlarına sunulmasına,
• Geçici tedbirin pazarda etkin bir şekilde işlemesini teminen, çiğ süt üreticilerinin bilgilendirilmesi amacıyla yukarıda yer verilen geçici tedbir hükümlerinin soruşturma tarafı teşebbüslerce soruşturma bildiriminin tebliğinden itibaren bir ay içerisinde; raportör heyeti tarafından hazırlanacak ve soruşturma bildirimi ile gönderilecek bir bilgilendirme metni aracılığıyla, nihai çiğ süt üreticilerine ulaşacak şekilde, doğrudan veya dolaylı (kooperatif, birlik, müstahsil vb. aracılığıyla) olarak sunulması ve akabinde Rekabet Kurumuna tevsik edilmesine hükmedildi."

Süt üreticisine yem dayatması

Büyük şirketlerin önemli süt üretim merkezleri Burdur ve Antalya başta olmak üzere Türkiye'nin birçok noktasında, süt sağım tesisleri ve üreticilere sütünü alma karşılığında yem dayatmasında bulunuyordu. Üretici birlikleri, sanayicinin kartelleştiğini, yemi pahalıya sattıklarını, tek taraflı sözleşme dayatıldığını belirterek isyan etmişti.