Zeytin üretiminde yaşanan kayıplara, destek yetersizliklerine ve sektörün sorunlarına dikkat çeken CHP Niğde Milletvekili ve Tarım, Orman ve Köyişleri Komisyonu Üyesi Ömer Fethi Gürer, zirai don, kuraklık, iklim değişikliği ve yanlış politikaların etkisiyle 2025 yılında yüzde 34,7 oranında zeytin kaybı yaşandığını vurguladı. Gürer, "Bu tablo sadece üreticiyi değil, sofralarımızdaki zeytini de etkileyecek" dedi.

Türkiye genelinde yaşanan zirai don ve ardından gelen kuraklığın farklı ürünleri etkilediğini, ÇKS ve TARSİM olmanın dışında üreticinin desteksiz kaldığını belirten CHP Milletvekili Ömer Fethi Gürer, Niğde'de 8 yaş sınırı ile ceviz üreticisi destek alamazken greyfurt, cennet hurması da destek dışı bırakıldığını söyledi. Gürer, "ÇKS'ye kayıtlı olmayan çiftçilere don zararı ödemesi yapılmadı. Kayıtlı olanlarda bile cevizde '8 yaş sınırı' gibi keyfi uygulamalar nedeniyle destek reddedildi. Oysa cumhurbaşkanı kararnamesinde böyle bir sınırlama yoktu" diye konuştu.
 

Zeytin üretiminde gerileme
 

Zeytin üretimdeki düşüşe dikkat çeken Gürer, "Türkiye'de yaklaşık 118 milyon zeytin ağacı bulunuyor. Ancak son yıllarda iklimsel etkiler, hastalıklar ve bakım maliyetleri üretimi düşürdü. 2025 yılında TÜİK verilerine göre zeytinde yüzde 34,7 oranında kayıp yaşandı. Bu kayıp gelecekte daha ağır sorunları tetikleyecek. Sorunlar görmezden gelindikçe üretici üretimden kopuyor" ifadelerini kullandı.
 

İhracat yasağının etkisi

Zeytinyağı ihracatına 2021'de getirilen yasakların Türkiye'nin dış pazarlardaki konumunu zayıflattığını ifade eden Gürer, zeytinyağı satışında dökme ürün ağırlığının da ülkeye yeterli gelir getirmediğini belirtti. Gürer, "Dökme yağ ihraç edeceğimize katma değerli ürün olarak ihracat sağlamalıyız. İhracat yasağı gibi kararlarda da pazarı kaybetmeyecek önlemleri önemsemeliyiz" dedi.
 

Maliyet yüksek, üretici nefes alamıyor
 

Zeytin üretiminin büyük kısmının hâlâ insan gücüne dayandığını, engebeli arazi nedeniyle makineli hasadın yapılamadığını belirten Gürer, maliyet kalemlerini tek tek sıraladı: 

"Budama, hasat, ilaçlama, gübreleme, nakliye, işçilik maliyetleri, artan girdi fiyatları... İşçilik ve girdi fiyatlarındaki artış üreticinin belini büküyor. Zeytinde gelir üretici için soruna dönüştüğü dönemin yaşanıyor."

Taklit ve tağşişin zeytinyağı sektörünün en büyük sorunlarından biri olduğunu belirten Gürer, Bakanlığı göreve çağırdı. 

Zeytinliklerin maden sahasına açılmasına tepki

Zeytin ağaçlarının maden sahası gibi uygulamalarla yok edilmesine de tepki gösteren Gürer, "Zeytini sadece bir arazi parçası olarak görürseniz gelecekte sofralarımızdaki zeytinin hem fiyatına hem varlığına ağır darbe vurursunuz" dedi.
 

Gürer, çözüm önerilerini şöyle sıraladı: 

• Üretim maliyetlerini düşürecek destekleme modelleri,
• Kooperatifleşmenin güçlendirilmesi,
• Zeytin ve zeytinyağına yönelik planlı ve öngörülebilir politika,
• İhracat düzenlemelerinde üretici lehine adımlar,
• Denetimlerin artırılması,
• Sektöre yönelik güncel ve şeffaf veri paylaşımı sağlanmalıdır.

Gürer, Tarım ve Orman Bakanlığına da seslenerek, "Zeytin üreticisinin sorunları büyüyor. Bu sorunları önemseyin. Gelir-gider dengesi üretici aleyhine gelişiyor. Zararlılar, maden alanlarına kurban edilmesi gibi sıkıntılar da üreticiyi zorluyor. Üretici desteklenmezse zeytinlikler geleceksiz, sofralarımız zeytinsiz kalacak" dedi.